Trang chủ »

Áp lực lớn với ông Maliki

Áp lực lớn với ông Maliki
(Ngày đăng: 01-01-2019 12:17:22)
An ninh được thắt chặt tại thủ đô Baghdad ngày 13-8 trong lúc cộng đồng quốc tế bày tỏ sự ủng hộ tân Thủ tướng Haider al-Abadi nắm quyền thay thế ông Nouri al-Maliki.

Áp lực càng lúc càng gia tăng đối với Thủ tướng tạm quyền Iraq Nouri al-Maliki khi người Sunni, Kurd, cả các đồng minh Shiite lẫn Iran, Saudi Arabia, Mỹ, Liên minh châu Âu (EU), Liên đoàn Arab và LHQ đều muốn ông phải từ nhiệm. Có những lo ngại về khả năng xảy ra đảo chính bởi ông Maliki có thể dùng vũ lực để tiếp tục nắm quyền, mặc dù nhà lãnh đạo này khẳng định không nên để quân đội can thiệp vào khủng hoảng. Khoảng 100 người biểu tình tập trung ở Quảng trường Firdous tại thủ đô Baghdad, cam kết trung thành với ông Maliki. AP cho biết, Thủ tướng tạm quyền Maliki đến nay vẫn từ chối chuyển giao quyền lực, cũng không chấp nhận việc bổ nhiệm ông Abadi.

Phát biểu trên truyền hình ngày 13-8, ông Maliki gọi việc bổ nhiệm ông Abadi là “vi phạm hiến pháp” và “không có giá trị”. Ông Maliki sẽ đệ đơn kiện lên Tòa án Liên bang, dù Tổng thống Fouad Massoum đã yêu cầu ông Adadi thành lập chính phủ mới. “Tôi khẳng định chính phủ sẽ tiếp tục hoạt động và sẽ không có sự thay thế nào nếu không có phán quyết của Tòa án Liên bang”, ông Maliki nói.

Thực tế, ông Maliki dự tính sẽ đảm nhận thêm một nhiệm kỳ nữa sau 8 năm làm Thủ tướng. Thậm chí, khi các đồng minh của ông ở Iraq (và cả Mỹ) cảnh báo không còn đủ kiên nhẫn trước sự đối phó chậm chạp của chính phủ đối với sự trỗi dậy của các chiến binh Nhà nước Hồi giáo Iraq (IS), vị chính trị gia này cũng không có ý định ra đi. Ông đã gặp gỡ các tướng lĩnh cấp cao quân đội và động thái này dự báo nguy cơ bất ổn ở Iraq còn gia tăng.

Ông Maliki làm Thủ tướng tạm quyền kể từ sau cuộc bầu cử Quốc hội gây nhiều tranh cãi hồi tháng 4-2014. Tuy nhiên, với những gì đang diễn ra, dường như không còn cơ hội để ông có thêm nhiệm kỳ 3. Nhiều cái tên ứng viên thay thế ông được nhắc đến, trong đó có Ahmad Chalabi, từng là lãnh đạo Đảng Đại hội Dân tộc Iraq (INC) và có vai trò quan trọng trong việc Mỹ lật đổ Tổng thống Saddam Hussein vào năm 2003; hay cựu Thủ tướng Ibrahim al-Jaafari; Phó Thủ tướng Hussain al-Shahristani. Song rốt cuộc, sự lựa chọn hướng vào Phó Tổng thống Khudhaier al-Khuzaie và Phó Chủ tịch Quốc hội Haider al-Abadi. Cả hai ông này đều là thành viên Đảng Dawa của ông Maliki.  

Theo AP, Abadi được lựa chọn bởi tất cả đảng phái đều cho rằng, ông có thể xoa dịu được người Hồi giáo Sunni vốn đang bất bình, chán ghét những chính sách của Thủ tướng Maliki và gia nhập các chiến binh IS. Sự độc đoán, chuyên quyền của ông Maliki được xem là nguyên nhân dẫn đến tình trạng bất ổn và chia rẽ sắc tộc ở Iraq hiện nay.

Trong lúc này, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel tuyên bố Washington cử thêm 130 “cố vấn quân sự” tới vùng tự trị của người Kurd ở Iraq để đánh giá tình hình nhân đạo ở thành phố Arbil, chứ không tham chiến. Tuy Mỹ nhấn mạnh mục tiêu của việc điều 130 “cố vấn quân sự” là hỗ trợ người dân Iraq bị mắc kẹt trong vòng vây của IS tại núi Sinjar, nhưng giới quan sát cho rằng, Washington đang bị “dính” vào những bất ổn ở Iraq.

Còn Pháp khẳng định sẽ cung cấp vũ khí cho lực lượng người Kurd để chống lại IS. Ngoài ra, Paris cũng cho vận chuyển 20 tấn thuốc men, lều bạt và thiết bị xử lý nước uống bằng đường không đến Irbil, thủ phủ khu vực người Kurd ở Iraq. Về phía Úc, Thủ tướng Tony Abbott cũng để ngỏ khả năng điều lực lượng chiến đấu đến quốc gia vùng Vịnh này.